Έντονο προβληματισμό για τις συνθήκες εξέτασης των υποψηφίων στα μαθήματα Σχεδίου κατά τις Πανελλαδικές Εξετάσεις εκφράζει η Ένωση Εκπαιδευτικών Πολιτικών, Αρχιτεκτόνων και Τοπογράφων Μηχανικών Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης (Ε.Ε.Π.Α.Τ.Μ.).
Με επίσημο δελτίο τύπου, η Ένωση αναδεικνύει τη διαρκώς αυξανόμενη απόσταση ανάμεσα στα απαιτητικά θέματα και στις δυνατότητες προετοιμασίας που προσφέρει το δημόσιο σχολείο.
Συγκεκριμένα, ενώ στα ΕΠΑ.Λ. η κατάσταση κρίνεται ελεγχόμενη , στα ειδικά μαθήματα του Γραμμικού και του Ελεύθερου Σχεδίου για τα Γενικά Λύκεια τα φετινά θέματα παρουσίασαν ιδιαίτερα αυξημένο βαθμό δυσκολίας και πίεση χρόνου.
Το πρόβλημα διογκώνεται εξαιτίας του συστήματος εισαγωγής, το οποίο επιβάλλει συνδυαστικές Ελάχιστες Βάσεις Εισαγωγής (ΕΒΕ), δημιουργώντας πολλαπλά φίλτρα αποκλεισμού ακόμη και για αριστούχους μαθητές.
Καθώς η Πολιτεία δεν διασφαλίζει τη συστηματική διδασκαλία των μαθημάτων αυτών στο ωρολόγιο πρόγραμμα του ΓΕΛ, η προετοιμασία μεταφέρεται αναγκαστικά στην ιδιωτική εκπαίδευση, επιβαρύνοντας οικονομικά τις οικογένειες και καταλύοντας την ισοτιμία μεταξύ των υποψηφίων.
Η Ε.Ε.Π.Α.Τ.Μ. επισημαίνει ότι το πρόγραμμα της Ενισχυτικής Διδασκαλίας (ΕΔΕΜ) αποδεικνύεται ανεπαρκές λόγω καθυστερημένης έναρξης και περιορισμένης πρόσβασης , και για τον λόγο αυτό ζητά την άμεση εισαγωγή του Σχεδίου ως μαθήματος στην Α΄ Λυκείου και ως επιλογής στη Β΄ και Γ΄ Λυκείου, καθώς και την κατάργηση της ΕΒΕ στα ειδικά αυτά μαθήματα , με σκοπό την ουσιαστική κατοχύρωση του δημόσιου και δωρεάν χαρακτήρα της εκπαίδευσης.
Αναλυτικά το Δελτίο Τύπου της ΕΕΠΑΤΜ:
Με την ολοκλήρωση των φετινών Πανελλαδικών Εξετάσεων, η Ένωση Εκπαιδευτικών Πολιτικών, Αρχιτεκτόνων και Τοπογράφων Μηχανικών Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης (Ε.Ε.Π.Α.Τ.Μ.) εκφράζει τον έντονο προβληματισμό της για τις συνθήκες υπό τις οποίες εξετάζονται οι υποψήφιοι στα μαθήματα Σχεδίου και, κυρίως, για τη διαρκώς αυξανόμενη απόσταση ανάμεσα στις απαιτήσεις των εξετάσεων και στις δυνατότητες προετοιμασίας που παρέχει το δημόσιο σχολείο.
Στα πανελλαδικώς εξεταζόμενα μαθήματα του Τομέα Δομικών Έργων, Δομημένου Περιβάλλοντος και Αρχιτεκτονικού Σχεδιασμού των Επαγγελματικών Λυκείων (ΕΠΑ.Λ.), την Οικοδομική και το Αρχιτεκτονικό Σχέδιο, τα φετινά θέματα ήταν αισθητά πιο απαιτητικά από εκείνα προηγούμενων ετών. Παρέμειναν, ωστόσο, εντός ενός διδακτικού πλαισίου στο οποίο οι μαθητές μπορούν να προετοιμαστούν ουσιαστικά μέσα στο σχολείο. Η στοχευμένη ύλη και η συστηματική διδασκαλία των μαθημάτων επιτρέπουν στους καλά προετοιμασμένους μαθητές να ανταποκρίνονται ακόμη και σε αυξημένες απαιτήσεις.
Η εικόνα είναι διαφορετική στα ειδικά μαθήματα του Γραμμικού και του Ελεύθερου Σχεδίου, τα οποία αποτελούν προϋπόθεση για την εισαγωγή σε Τμήματα Αρχιτεκτόνων Μηχανικών και Εσωτερικής Αρχιτεκτονικής. Σύμφωνα με την αποτίμηση της Ένωσής μας, τα φετινά θέματα του Ελεύθερου Σχεδίου παρουσίασαν ιδιαίτερα αυξημένο βαθμό δυσκολίας, ενώ το θέμα του Γραμμικού Σχεδίου απαιτούσε εξαιρετικά πιεστική διαχείριση του διαθέσιμου χρόνου, προκειμένου να ολοκληρωθεί με την απαιτούμενη ακρίβεια και ποιότητα.
Η αυξημένη δυσκολία αποκτά μεγαλύτερη σημασία εξαιτίας του ισχύοντος συστήματος εισαγωγής. Οι υποψήφιοι καλούνται να καλύψουν σωρευτικά τις εξής τέσσερις διακριτές προϋποθέσεις:
- την Ελάχιστη Βάση Εισαγωγής (EBE) στο μάθημα του Γραμμικού Σχεδίου,
- την Ελάχιστη Βάση Εισαγωγής (EBE) στο μάθημα του Ελεύθερου Σχεδίου,
- την Ελάχιστη Βάση Εισαγωγής (EBE) του Τμήματος, και
- τον ελάχιστο συνολικό αριθμό μορίων που απαιτείται για την εισαγωγή στο Τμήμα.
Το σύστημα αυτό δημιουργεί πολλαπλά φίλτρα αποκλεισμού, ακόμη και για μαθητές με υψηλή συνολική επίδοση.
Το σοβαρότερο, όμως, ζήτημα είναι ότι η Πολιτεία εξετάζει τους μαθητές σε δύο ιδιαίτερα απαιτητικά μαθήματα, χωρίς να διασφαλίζει τη συστηματική διδασκαλία τους στο ωρολόγιο πρόγραμμα του Γενικού Λυκείου (ΓΕΛ). Η προετοιμασία μεταφέρεται έτσι, σχεδόν αναπόφευκτα, εκτός δημόσιου σχολείου, επιβαρύνοντας οικονομικά τις οικογένειες και δημιουργώντας άνισες συνθήκες μεταξύ των υποψηφίων.
Η Ενισχυτική Διδασκαλία Ειδικών Μαθημάτων (ΕΔΕΜ) δεν έχει αντιμετωπίσει ουσιαστικά το πρόβλημα. Η καθυστερημένη έναρξη των μαθημάτων, ο περιορισμένος αριθμός τμημάτων και οι μεγάλες αποστάσεις που καλούνται να διανύσουν πολλοί μαθητές, ιδιαίτερα εκτός των μεγάλων αστικών κέντρων, περιορίζουν σημαντικά την πρόσβαση στο πρόγραμμα. Γεγονός που αποδεικνύεται από τον εξαιρετικά μικρό αριθμό μαθητών που επιλέγουν να παρακολουθήσουν τα μαθήματα της Ενισχυτικής Διδασκαλίας σε σχέση με το σύνολο των υποψηφίων που εξετάζονται κάθε χρόνο. Μια παρέμβαση που ξεκινά αρκετούς μήνες μετά την έναρξη της σχολικής χρονιάς, και μόνο στην Γ’ Λυκείου, δεν μπορεί να υποκαταστήσει τη συστηματική και πολυετή εκπαίδευση που απαιτούν το Γραμμικό και το Ελεύθερο Σχέδιο.
Η πρόσβαση στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση δεν μπορεί να εξαρτάται από το κατά πόσο μια οικογένεια έχει τη δυνατότητα να χρηματοδοτήσει ιδιωτική προετοιμασία. Όταν το κράτος εξετάζει ένα γνωστικό αντικείμενο σε υψηλό επίπεδο, οφείλει να παρέχει στους μαθητές τη δυνατότητα να το διδαχθούν έγκαιρα, συστηματικά και δωρεάν στο δημόσιο σχολείο.
Για τον λόγο αυτό, η Ε.Ε.Π.Α.Τ.Μ. προτείνει και ζητά:
- την εισαγωγή του μαθήματος «Αρχές Γραμμικού και Αρχιτεκτονικού Σχεδιασμού» στην Α΄ τάξη του Γενικού Λυκείου (ΓΕΛ),
- την ένταξη του Γραμμικού Σχεδίου ως μαθήματος επιλογής στη Β΄ και στη Γ΄ τάξη του Γενικού Λυκείου (ΓΕΛ),
- τη διαμόρφωση ενός σταθερού και επαρκούς πλαισίου δημόσιας και δωρεάν προετοιμασίας και για το Ελεύθερο Σχέδιο,
- την κατάργηση της Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής (ΕΒΕ) στα ειδικά μαθήματα Σχεδίου και την επαναφορά της βαθμολογικής βάσης του 10,
- την επιλογή θεμάτων που ανταποκρίνονται στον διαθέσιμο χρόνο εξέτασης και στις πραγματικές δυνατότητες προετοιμασίας των μαθητών.
Η επανένταξη του Σχεδίου στο ωρολόγιο πρόγραμμα του Γενικού Λυκείου δεν αποτελεί ένα επιμέρους συντεχνιακό ή διδακτικό αίτημα. Αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για την ισότιμη συμμετοχή των μαθητών στις Πανελλαδικές Εξετάσεις και για την ουσιαστική κατοχύρωση του δημόσιου και δωρεάν χαρακτήρα της εκπαίδευσης.
Όσο η διδασκαλία του Σχεδίου παραμένει εκτός του βασικού προγράμματος του δημόσιου σχολείου, οι εξετάσεις δεν αξιολογούν μόνο τις ικανότητες και την προσπάθεια των μαθητών, αλλά και την οικονομική δυνατότητα των οικογενειών τους να εξασφαλίσουν ιδιωτική προετοιμασία.
