Πανελλαδικές 2020: Οι απαντήσεις στο μάθημα της Βιολογίας

Α3.   Στον κύκλο του αζώτου, η αμμωνία παράγεται με τη διαδικασία της

α. φωτοσύνθεσης.

β. νιτροποίησης.

γ. απονιτροποίησης.

δ. αποικοδόμησης.   

Α4.   Τα πρωτοογκογονίδια

α. υπάρχουν φυσιολογικά στο ανθρώπινο γονιδίωμα.

β. όταν απουσιάζουν από το ανθρώπινο γονιδίωμα προκαλείται καρκίνος.

γ. επιδιορθώνουν βλάβες στο DNA.

δ. αναστέλλουν την κυτταρική διαίρεση.

Α5.   Η εμβρυϊκή αιμοσφαιρίνη ΗbF

α. αποτελείται από 2α και 2δ αλυσίδες.

β. παράγεται σε όλα τα κύτταρα του εμβρύου.

γ. παράγεται καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής του ανθρώπου.

δ. αποτελείται από πολυπεπτιδικές αλυσίδες οι οποίες δεν συνδέονται με ομάδες αίμης.

 Θέμα B

Β1.   

Β2.       H υπερβολική κατανάλωση οινοπνεύματος ελαττώνει την ικανότητα του λεπτού εντέρου να απορροφά τις θρεπτικές ουσίες, που περιέχονται στην τροφή μας. Συνέπεια του γεγονότος αυτού είναι η φθορά του ήπατος, το οποίο, αντί να αποθηκεύει τις πρωτεΐνες και τους υδατάνθρακες που χρησιμοποιούνται από τα ηπατικά κύτταρα, αποθηκεύει λίπη, με αποτέλεσμα τη διόγκωσή του. Η συνεχιζόμενη κατανάλωση οινοπνεύματος από έναν αλκοολικό καταλήγει συχνά σε εκφυλισμό του ηπατικού ιστού, μια κατάσταση που ονομάζεται κίρρωση του ήπατος.

ii . Όταν στο θρεπτικό υλικό υπάρχει μόνο λακτόζη, τότε ο ίδιος ο δισακχαρίτης προσδένεται στον καταστολέα και δεν του επιτρέπει να προσδεθεί στο χειριστή. Τότε η RNA πολυμεράση είναι ελεύθερη να αρχίσει τη μεταγραφή. Δηλαδή η λακτόζη λειτουργεί ως επαγωγέας της μεταγραφής των γονιδίων του οπερονίου. Τότε τα γονίδια αρχίζουν να «εκφράζονται», δηλαδή να μεταγράφονται και να συνθέτουν τα ένζυμα. Τα τρία ένζυμα μεταφράζονται ταυτόχρονα από το ίδιο μόριο mRNA, το οποίο περιέχει κωδικόνιο έναρξης και λήξης για κάθε ένζυμο. Συμπερασματικά, η ίδια η λακτόζη ενεργοποιεί τη διαδικασία για την αποικοδόμησή της.

iii. Σε αυτή την περίπτωση, τα βακτήρια ενεργοποιούν γονίδια που εδράζονται σε οπερόνια και σχετίζονται με την παραγωγή ενζύμων που παίρνουν μέρος σε μεταβολικές οδούς βιοσύνθεσης διαφόρων αμινοξέων.

Β4.           Η ετερογένεια που χαρακτηρίζει τον αλφισμό σχετίζεται, σε φαινοτυπικό επίπεδο,  με το βαθμό ενεργότητας του ενζύμου που είναι απαραίτητο για το σχηματισμό της μελανίνης (άλλα άτομα εμφανίζουν παντελή έλλειψη ενεργότητας, ενώ άλλα εμφανίζουν μειωμένη ενεργότητα). Σε γονιδιακό επίπεδο, η ετερογένεια σχετίζεται με την ύπαρξη πολλαπλών αλληλομόρφων.

Β5.    Περιοχές του DNA ενός προκαρυωτικού κυττάρου που μεταγράφονται, αλλά δεν μεταφράζονται σε αμινοξέα είναι:

• • • Οι 5΄ και 3΄ αμετάφραστες περιοχές.
    • Το κωδικόνιο λήξης.