Ποιες είναι οι δυνατότητες εξεύρεσης εργασίας ενός αποφοίτου ΑΕΙ;
Αν μείνει στην Πατρίδα ανοίγονται 3 θεμελιώδεις δρόμοι:
1. το να δημιουργήσει δική του επιχείρηση,
2. το να βρει δουλειά στον ιδιωτικό τομέα, ως υπάλληλος ή συνεργάτης και
3. το να διορισθεί στο Δημόσιο.
Για τους 2 πρώτους δρόμους, παράμετροι πέραν του πτυχίου και του βαθμού του, ίσως αναδειχθούν κυρίαρχοι.
Ας επικεντρωθούμε στον 3ο δρόμο.
Η πρόσληψη δημοσίων υπαλλήλων με αντικειμενικά κριτήρια θεσμοθετήθηκε με τον νόμο 2190/1994, που αναφέρεται, τιμής ένεκεν, και ως Νόμος Πεπονή, με τον οποίον ιδρύθηκε το ΑΣΕΠ. Μέχρι τότε οι διορισμοί στο Δημόσιο αποτελούσαν κυρίως προϊόν ευνοιοκρατίας των Κυβερνώντων. Ο Νόμος 2190 θέσπισε αντικειμενικότητα και αξιοκρατία: οι διορισμοί γίνονται πλέον βάσει μοριοδότησης προσόντων. Θα περιοριστούμε στην εξέταση ενός από τα ισχυρότερα κριτήρια, τον βαθμό του βασικού πτυχίου ΑΕΙ, ο οποίος, πολλαπλασιαζόμενος επί συντελεστή, χτίζει τον κορμό των μορίων.
Ας μεταφερθούμε τώρα στη σημερινή πραγματικότητα των δεκάδων ΑΕΙ και ‘ΑΕΙ’. Έστω 2 Εισακτέοι, ένας καλός, του 17, κι ένας μέτριος, του 10. Και οι 2 περνάν σε παρεμφερή Τμήματα, ο ένας σε κεντρικό και κατά τεκμήριο δύσκολο και πλήρως επανδρωμένο και ο άλλος σε ένα υποστελεχωμένο, άρτι ονομασθέν ΑΕΙ, που παλεύει να δικαιολογήσει τον τίτλο του πτυχίου του. Ο καλός φοιτητής προσπαθεί, εκτίθεται σε σειρά δοκιμασιών (ανταποκρινόμενων στο 17) και παίρνει πτυχίο με βαθμό έστω 7,5. Ο μέτριος προσπαθεί, επίσης, εκτίθεται σε σειρά ευκολότερων δοκιμασιών (ανταποκρινόμενων στο 10) και καταφέρνει να πάρει πτυχίο, επίσης, με 7,5. Αποτέλεσμα; η επιβράβευση μιας προφανούς ανισότητας: 2 διαφορετικές αφετηρίες προσόντων, 2 ανάλογα διαφορετικές ακολουθίες δοκιμασιών, ίδιο αποτέλεσμα ως προς τη μοριοδότηση διορισμού. Παλιότερα (;), υπήρχε και η φάμπρικα Βαλκανικών χωρών, όπου πήγαιναν όσοι αποτύχαιναν στις Πανελλήνιες, όπου κάθε μάθημα (έστω και ως εξαίρεση) είχε ταρίφα, όπου έπαιρνες πτυχίο ισοδύναμο με τα εγχώρια και με βαθμό 8,5. Quiz: ποιος θα προηγούνταν σε διαγωνισμούς ΑΣΕΠ, βάσει βαθμού πτυχίου, αλλά και διότι παράλληλα δίνει πρόσθετη μοριοδότηση και η άριστη γνώση της Βαλκανικής γλώσσας του ‘πτυχίου’, ο Εισακτέος του 17 ή ο εν λόγω των Βαλκανίων που είχε αποτύχει στις Πανελλήνιες;
Αντιλαμβάνομαι τη μέγιστη δυσκολία μιας αντικειμενικής μοριοδότησης που να λαμβάνει υπόψη της το διαφορετικό ποιόν των Σχολών και των διπλωμάτων τους. Ίσως μια πρόταση να είναι η εξής: υπάρχουν διεθνή συστήματα αξιολόγησης και κατάταξης των Πανεπιστημίων, για παράδειγμα Webometrics, SIR, U-multirank κα. Η κατάταξη γίνεται με διαφανείς και λίγο-πολύ αντικειμενικούς δείκτες, όπως το δυναμικό, ή χρηματοδότηση-έρευνα, οι συνεργασίες, οι ετεροαναφορές, η παρακολούθηση των αποφοίτων και οι επαγγελματικές επιτυχίες τους, οι διακρίσεις κλπ. Συνήθως, από τα 25.000 ιδρύματα παγκοσμίως που μπορούν να ονομαστούν ΑΕΙ, στους σχετικούς καταλόγους εμφανίζονται τα καλύτερα 2.000. Από τα Ελληνικά, εμφανίζεται μονοψήφιος αριθμός. Τα περισσότερα μένουν εκτός, δεν έχουν τα φόντα ώστε αξιολογούμενα να εμφανισθούν. Θα μπορούσε η μοριοδότηση ΑΣΕΠ να αφορά μόνο σε Σχολές που έχουν εμφανιστεί για τριετία σε οποιαδήποτε λίστα από τις εν λόγω κατατάξεις. Επίσης, η εν εξελίξει διαδικασία πιστοποίησης διπλωμάτων (διενεργούμενη από την ΑΔΙΠ) οφείλει να αποτελεί κριτήριο.
Σίγουρα θα υπάρχει πλήθος σχετικών προτάσεων. Οπωσδήποτε, όμως, θα πρέπει το σύστημα μοριοδότησης να τροποποιηθεί ώστε να επιβραβεύει τους άξιους κι όχι τους μέτριους. Σε τελική ανάλυση και μεσο-μακροπρόθεσμα, η ποιότητα της Δημόσιας Διοίκησης, εξαρτάται από αυτό, από το αν, δηλαδή, τη στελεχώνουν οι καλύτεροι ή οι μετριότεροι.
* Ο Αλέξανδρος Κόκκαλης είναι καθηγητής του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
ΕΛΜΕΠΑ: Το κορυφαίο πρόγραμμα Ειδικής Αγωγής στην Ελλάδα για διπλή μοριοδότηση
Το 1ο στην Ελλάδα Πρόγραμμα επιμόρφωσης Τεχνητής Νοημοσύνης για εκπαιδευτικούς με Πιστοποιητικό
Παν.Πατρών: Μοριοδοτούμενο σεμινάριο ΕΙΔΙΚΗ ΑΓΩΓΗΣ με 65Є εγγραφή - έως 16/8
ΕΥΚΟΛΕΣ πιστοποιήσεις ΙΣΠΑΝΙΚΩΝ - ΙΤΑΛΙΚΩΝ για ΑΣΕΠ - Πάρτε τις ΑΜΕΣΑ
2ος Πανελλήνιος Γραπτός Διαγωνισμός ΑΣΕΠ: Τα 2 μαθήματα εξέτασης και η ύλη